Twoje dane - twoja sprawa: 10 grudnia Międzynarodowy Dzień Praw Człowieka.
10 grudnia 2025 r. w naszej szkole obchodziliśmy Międzynarodowy Dzień Praw Człowieka.
Obchody święta były okazją do zwiększenia świadomości na temat praw przysługujących każdemu człowiekowi, w tym prawa do prywatności i ochrony danych osobowych.
Uczniowie wysłuchali audycji o prawach człowieka oraz obejrzeli prezentację, które nawiązywały do podkreślenia, czym są prawa człowieka i dane osobowe.
W gablocie informacyjnej zostały zamieszczone informacje o prawach człowieka w codziennym życiu, ochrony danych osobowych oraz zasady bezpiecznego korzystania z internetu
i przetwarzania danych osobowych. Uczniowie mogli zapoznać się również z poradami przygotowanymi przez Urząd Ochrony Danych Osobowych, dotyczącymi m.in. odpowiedzialnego korzystania z mediów społecznościowych i ochrony własnego wizerunku.
Inicjatywa służyła podkreśleniu wartości ochrony danych osobowych i prywatności w życiu każdego człowieka oraz świadomego decydowania o własnych danych osobowych.
Organizator:
Agnieszka Kruk-Maj
Warto wiedzieć…
Jak na co dzień dbać o prawa człowieka swoje i innych?
Międzynarodowy Dzień Praw Człowieka to moment, w którym warto na chwilę zatrzymać się i zastanowić nad tym, co tak naprawdę oznaczają prawa człowieka w naszym codziennym życiu. Choć często postrzegamy je jako abstrakcyjne zasady zapisane w dokumentach, to w rzeczywistości dotyczą one naszej godności, bezpieczeństwa
i poczucia, że jesteśmy wolni. Dzięki nim mamy prawo do życia, wolności słowa, nauki, uczestnictwa w życiu publicznym, a także do prywatności. Fundamentem wszystkich praw człowieka jest godność, czyli szacunek zarówno wobec siebie, jak i wobec innych. Zasady te znajdują się w tak ważnych dokumentach jak Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, czy Powszechna Deklaracja Praw Człowieka, ale ich prawdziwa wartość ujawnia się
w codziennych wyborach i zachowaniach.
Dlatego poniżej znajdziesz kilka praktycznych refleksji i porad – jak na co dzień dbać o prawa swoje i innych.
1. Prawo do prywatności
Prawo do prywatności oznacza, że nikt nie ma prawa ingerować w twoje życie osobiste ani wykorzystywać twoich danych bez twojej zgody. Dane osobowe to wszystkie informacje, które pozwalają cię zidentyfikować — imię, nazwisko, adres, telefon, wizerunek, a także dane dotyczące zdrowia czy przekonań. W świecie cyfrowym to one stają się jednym z najcenniejszych zasobów, dlatego ich ochrona jest tak ważna.
2. Ochrona danych — dlaczego musisz o nie dbać?
Twoje dane mogą zostać wykorzystane w sposób, który zaszkodzi twojej reputacji, bezpieczeństwu lub prywatności. Dlatego masz prawo oczekiwać, że będą one chronione, a instytucje, szkoły czy firmy nie będą przetwarzać ich bez uzasadnionej potrzeby. Przykładem może być stosowanie czytników biometrycznych w szkołach — np. skanerów twarzy lub odcisków palców. Urząd Ochrony Danych Osobowych ocenił, że takie praktyki mogą naruszać prywatność uczniów i nie zawsze są dopuszczalne, bo dane biometryczne są to szczególnie wrażliwe informacje o nas
i praktycznie niemożliwe do zmiany.
3. Rodzaje danych, które powinieneś znać
Dane zwykłe to na przykład imię, nazwisko, numer telefonu, adres.
Dane „wrażliwe” to na przykład informacje o zdrowiu, pochodzenie etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne.
Dane biometryczne to takie informacje o człowieku, które zostały przetworzone przez specjalne technologie, między innymi odcisk palca, rysy twarzy, linie papilarne, głos, które umożliwiają identyfikację (rozpoznanie) danej osoby. Wiedz, że im bardziej wrażliwe dane, tym większa odpowiedzialność za ich ochronę — zarówno po twojej stronie, jak
i instytucji, które je gromadzą.
4. Zacznij od szacunku w najbliższym otoczeniu
Prawa człowieka zaczynają się tam, gdzie zaczynają się nasze relacje. Życzliwość, słuchanie bez oceniania, poszanowanie różnic i prywatności – to codzienne działania, które wzmacniają kulturę praw człowieka bardziej niż niejedna kampania.
5. Reaguj na niesprawiedliwość – nawet drobną
Nie bądź obojętny, gdy ktoś jest wyśmiewany, wykluczany czy niesprawiedliwie traktowany. Czasem jedno słowo wsparcia i reakcja może dać komuś poczucie, że nie jest sam. Brak Twojej zgody na naruszanie prywatności innych osób może zmienić wiele.
6. Szukaj informacji z rzetelnych źródeł
Prawa człowieka często są wykorzystywane w debatach publicznych w sposób wybiórczy lub błędny. Warto czytać sprawdzone materiały i weryfikować informacje. Świadomy obywatel to najlepszy obrońca wartości demokratycznych. W dobie rozwoju technologii, krytyczne myślenie stało się ważną umiejętnością.
7. Dbaj o własne prawa tak samo, jak o prawa innych
Niekiedy zapominamy, że nasze zdrowie psychiczne, poczucie bezpieczeństwa i integralność osobista, również są prawami podstawowymi. Stawianie granic w obszarze prywatności i ochrony danych, proszenie o pomoc, czy mówienie „nie” to nie egoizm – to troska o własną godność.
8. Bądź przykładem dla innych
Pokazuj swoim zachowaniem, jak traktować innych z godnością – to ma większą moc niż jakiekolwiek słowa. To mogą być proste gesty – zapytanie o zgodę zanim zrobisz komuś zdjęcie, uważne słuchanie, okazywanie szacunku niezależnie od sytuacji.
Widząc osoby, które traktują innych z godnością, samemu łatwiej przejmować te wartości na przyszłość.
9. Prawa i odpowiedzialność idą w parze
Masz prawo dbać o swoją prywatność, ale także obowiązek szanować prywatność innych.
Twoje działania wpływają na bezpieczeństwo i godność innych osób.
Działając odpowiedzialnie, wzmacniasz kulturę praw człowieka — nie tylko dla siebie, lecz także dla społeczności,
w której żyjesz.
PAMIĘTAJ!
Międzynarodowy Dzień Praw Człowieka to nie tylko święto – to przypomnienie, że każdy z nas ma realny wpływ na to, jak wygląda świat wokół. To też codzienny przewodnik, który pomaga nam żyć godnie, bezpiecznie i z szacunkiem wobec innych. Dbając o swoje dane, reaguj na naruszenia prywatności i świadomie korzystaj z technologii. Zmiana zaczyna się od małych gestów, które budują wielką wspólnotę opartą na szacunku, wolności i równości.
.png)
.jpg)
